November 11, 2015 at 8:31 PM · 

10 نوامبر — تورکيه جمهوریت‌ی اساسچیسی مصطفی کمال آته‌تورک خاطره‌سی کونی.

آته‌تورک بیلن موی‌سفید چال
قصه‌سی و حصه‌سی
(قصه‌دن حصه‌ بیزنیکی خ.د...)

تورکيلر تاریخی سان-سناقسیز اوروشلر بیلن تۉله‌دیر. بیز بو اوروشلردن فارغ بۉلیب، نه‌ اۉز یورتلریمیزنی تیکله‌ی آلگن، نه‌ اۉزیمیز تینچ حیات کېچیره آلگنمیز. بونده بیز نینگ عیبیمیز قنچه‌لیک بۉلسه، دشمنلریمیزنیکی هم شونچه‌لیکدیر.
چونکی سرحدلریمیزده میلتیق اۉقته‌لیب تورگن،اوییمیزگه کیریب دغدغه‌ قیلگن،کلّه‌سیده مینگ بیر مکرو حیله‌ توزگن دشمنلریمیز دایم شونده‌ی اۉیلشردی:
– تورک(اِی)لرگه تینچلیک بېرمسلیک کېره‌ک، تاکه‌ باشقه‌ حدودلرگه آلغه‌ کېتالمسینلر.
بو نینگ اوچون هم تېز-تېز باشیمیزگه بلالر یاغدیرر، اوروشلر آچردی، بالقان ملتلرینی «استقلال!» دېیه قیچقیرتیرردی.
بیز بونده‌ی تۉختاووسیز اوروشرکنمیز، او زمانلر عسکرگه آلینمه‌گن غیریمسلمانلرو بایلیک اوچون اِیمانو یورتینی ساتیشگه تیار ملتفوروشلر باییب باره‌وېرردی.
اولر نینگ نېچون بای، بیز نینگ نېچون کمبغل قالگنیمیزنی بیر قیشلاقلیک موی‌سفید نینگ مصطفی کمال آته‌تورککه بېرگنی قیسقه‌
بیر جوابی، اۉته‌ چیرایلی طرزده ایضاحله‌یدی.

آته‌تورک، مېرسین شهریگه بارگنیده، شهرده‌گی اولکن بنالرنی کۉریب، سۉردی:
– بو قصر کیمنیکی؟
– ارمنی کیرکارنیکی…
– انه‌وی اولکن بنا-چی؟
– یونان یرگانیکی…
– انه‌وی-چی؟
– یهودي سالاماننیکی…
آته‌تورک بیرآز عصبيلشدی:
– اولر بو بنالرنی قوره‌یاتگنده، سیزلر قه‌ېرده اېدینگیز؟
تۉپلنگنلر آره‌سیدن بیر قیشلاقلیک آقسقال نینگ آوازی کېلدی:
– بیزمی قه‌ېرده اېدیک؟ بیز یمنده، تونه بۉیلریده، بالقانده، البان تاغلریده، کاوکزده، چناققلعه ده، سه‌کریه‌ده جنگ قیله‌یاتگندیک، پاشام…

آته‌تورک هر گل بو آنلرنی اېسلرکن:
– حیاتیمده جواب بېرالمه‌گنیم یگانه‌ انسان – منه‌ شو موی‌سفید اېدی، – دېردی.

قصه‌دن حصه‌:

تصور قیله‌من: زمان چرخ ایلنیب، بیز نینگ کېلگوسی آته‌تورکیمیز تاشکېنتنی ایلنیب یوریب،بیر تۉده‌ ضیالیلرنی (معلمو شاعرو عالِمو ژورنالیستنی) قاشیگه چقیریب سوال بېرسه:
– بو قصر نیمه‌؟
– تۉیخانه‌… فلان بای‌بچه‌نیکی…
– انه‌وی اولکن بنا-چی؟
– رستورانت… پیسمه‌دان آته‌رچینیکی..
– انه‌وی-چی؟
– آشخانه… میرشبباشینیکی…
– هوو،انه‌وی-چی؟
– گیپېرمرکېت… فلان قاضیکه‌لاننیکی…
– بو-چی؟
– سوپېرمرکېت… اېگه‌سی اۉرده‌ده ایشله‌یدی…

بو گپلرنی اېشیتیب بیز نینگ یاش آته‌تورکیمیز عصبيلشیب سۉره‌سه:
– اولر بو بنالرنی قوره‌یاتگنده، سیزلر قه‌ېرده اېدینگیز؟
اۉشه‌نده تۉپلنگن ضیالی اهلی آره‌سیدن بیر آواز کېلسه:
– بیزمی قه‌ېرده اېدیک؟ بیز مکتبده، انستیتوتده، ژونالده، نشریاتده، رادیوده، اویده، کۉچه‌ده، تشده، ایچده، شهرده، قیشلاقده خلقیمیز مدنیتینی،بابامېراث منعویتیمیزنی اسره‌ش اوچون جنگ قیله‌یاتگندیک، آته‌م…
منبع:خورشیددوران کتابخانه سی.